Uit de fairwaybunker: waarom dit het tegenovergestelde is van een greenside bunker

Er is één plek op de baan waar goedbedoeld advies je actief tegenwerkt, en dat is de fairwaybunker. Iedereen heeft geleerd dat je in een bunker het zand raakt en niet de bal. Dat klopt, maar alleen bij een bunker naast de green. Honderdvijftig meter van de vlag geldt precies het omgekeerde, en spelers die dat niet weten laten hun bal keer op keer twee meter verderop in het zand liggen. In deze tip lees je hoe het wel werkt.

Kort gezegd: in een fairwaybunker raak je de bal eerst en het zand daarna, of liever helemaal geen zand. Neem één club meer, grijp korter, sta stabiel en zwaai op driekwart kracht.

Het verschil met een greenside bunker

Twee bunkers, twee compleet tegengestelde technieken. Dit is de tabel die je moet onthouden.

De reden is simpel: in een greenside bunker wil je dat het zand de bal omhoog werkt over een korte afstand. In een fairwaybunker wil je afstand, en elk gram zand tussen clubblad en bal kost je meters.

Voor de andere techniek, zie Bunker basics: de splash shot.

Eerst de beslissing, dan de techniek

De grootste fout in een fairwaybunker wordt gemaakt voordat er iemand een club vasthoudt.

Kijk naar de rand, niet naar de vlag. De vraag is niet "hoe ver moet ik", maar "welke club krijgt de bal over de voorkant van deze bunker". Als je twijfelt of je eroverheen komt, kom je er niet overheen.

Loop dus naar je bal en kijk vanaf daar naar de bovenkant van de bunkerrand. Reken erop dat je de bal in een fairwaybunker altijd iets lager slaat dan normaal, doordat je hem schoner en met minder loft raakt.

De vuistregel: neem de club die er met zekerheid overheen komt, niet de club die net genoeg heeft. Een ijzer 7 op de fairway is oneindig veel beter dan een hybride die tegen de rand aan slaat en terugrolt in het zand.

Kijk ook naar je ligging. Ligt de bal half ingegraven of in een voetafdruk, dan vervalt de hele afstandsdiscussie. Pak dan een wedge en speel hem er zijwaarts of naar voren uit. Eén slag verlies is beter dan twee.

De setup

Vijf aanpassingen, en ze werken allemaal samen naar hetzelfde doel: de bal eerst raken.

1. Grijp twee tot drie centimeter korter. Dit is de belangrijkste aanpassing. Je maakt de club effectief korter, waardoor je minder snel te diep komt.
2. Neem één club meer dan de afstand vraagt, om die kortere greep en de driekwart swing te compenseren.
3. Bal iets naar achteren in je stand, ongeveer een halve balbreedte. Zo raak je hem eerder in de neergaande beweging.
4. Gewicht licht naar voren, ongeveer 55 tot 60 procent op je voorste voet, en houd het daar.
5. Grave je voeten niet diep in. Dit is contra-intuïtief, want in een greenside bunker doe je dat juist wel. Ingraven verlaagt je hele lichaam en dus je zwaaicirkel, en dan raak je het zand eerst. Zet je voeten stevig maar ondiep neer.

Extra: sta rustig. Je mag je club in een bunker niet op het zand laten rusten, dus je hebt sowieso minder ijkpunten dan normaal.

De swing

Het kernprincipe: rustig, bovenlichaam stabiel, bal eerst.

• Driekwart backswing. Niet vol. Je zoekt zuiverheid, niet snelheid, en een volle swing vergroot de kans dat je zwaaicirkel verschuift.
• Houd je onderlichaam stil. In het zand kun je geen kracht zetten met je benen zonder weg te glijden. Draai vooral met je bovenlichaam.
• Sla naar beneden op de bal. Denk aan een slag waarbij je de bal van een strakke ligging raakt. Zie Low point control in golf.
• Blijf op je voorste voet. Zakt je gewicht terug, dan kom je achter de bal in het zand.
• Zwaai gecontroleerd door. Niet inhouden, maar ook niet forceren.

Een bruikbaar beeld: probeer de bal van het zand af te vegen zonder een divot te maken. Bij een perfecte fairwaybunkerslag zie je nauwelijks een spoor in het zand.

Welke club pak je?

Een fairwayhout is zelden een goed idee. De brede zool stuitert weliswaar makkelijk over het zand, maar de lange schacht en de vlakke aanval maken zuiver contact lastig, en de loft is meestal te laag voor de rand.

Een hybride werkt beter dan de meeste mensen denken, mits de rand laag is. De zool glijdt over het zand in plaats van erin te steken.

De regels in de bunker

Sinds 2019 is er in de bunker meer toegestaan dan veel spelers denken.

Wat mag:

• Losse natuurlijke voorwerpen weghalen, zoals bladeren, takjes en stenen. Wees voorzichtig dat de bal niet beweegt.
• Je club buiten de bunker op de grond zetten.
• Rustig gaan staan en je voeten stevig neerzetten.

Wat niet mag:

• Het zand aanraken met je club vlak voor of achter de bal.
• Een oefenswing maken waarbij je het zand raakt.
• Het zand testen om de gesteldheid te voelen.

Ligt de bal onspeelbaar? Dan heb je binnen de bunker drie opties voor één strafslag, of je mag voor twee strafslagen op de lijn naar achteren buiten de bunker droppen. Dat laatste is een uitkomst bij een steile rand. Zie Droppen volgens de regels.

En vergeet niet te harken. Zie Hark-etiquette.

De vier fouten

Te veel club willen. Je pakt een hout omdat je de green wilt halen, slaat tegen de rand en ligt nog steeds in het zand, nu met een slechtere ligging. Dit is veruit de duurste fout.

Voeten te diep ingraven. Je verlaagt je zwaaicirkel en raakt automatisch het zand eerst.

Te hard willen. Een volle swing in los zand is instabiel. Driekwart met zuiver contact gaat verder dan vol met een halve centimeter zand ervoor.

Vergeten korter te grijpen. Zonder die aanpassing wordt de rest van de techniek een stuk lastiger.

Een oefening die werkt

Op de oefenbunker, als je club er een heeft met een vlak stuk:

Teken een lijn in het zand en leg de bal er net vóór. Probeer tien slagen te maken waarbij je de lijn niet raakt. Je merkt onmiddellijk of je te vroeg naar beneden komt, en het is de directste feedback die er is.

Heeft je club geen fairwaybunker om in te oefenen, doe het dan op de range op een strakke ligging of een kaal stuk. De beweging is dezelfde: bal eerst, minimaal contact met de grond.

Veelgestelde vragen

Mag ik mijn voeten in het zand graven? Ja, dat mag. Maar bij een fairwaybunker wil je het juist niet doen, om technische redenen.

Waarom komt mijn bal zo laag uit de bunker? Doordat je korter grijpt en de bal naar achteren legt, verlies je loft. Dat is de bedoeling, en het is de reden dat je meer club neemt.

Kan ik een driver uit een fairwaybunker slaan? In theorie bij een vlakke bunker zonder rand. In de praktijk vrijwel nooit een goed idee.

Wat als het zand nat en hard is? Dan stuitert je club sneller af en raak je de bal makkelijker schoon. Dat is gunstig, maar pas op dat je hem niet dun raakt.

Wat als de bal tegen de opstaande rand ligt? Speel dan zijwaarts of naar achteren. Elke poging om er langs de rand uit te komen eindigt meestal dieper in het zand.

Telt de fairwaybunker mee als hindernis? Een bunker is een apart gedefinieerd gebied, geen hindernis in de zin van water. Je krijgt er geen gratis ontheffing van. Zie Basisregels: hindernissen, bunker en water.

Speel het percentage

De belangrijkste les uit dit onderwerp is geen techniek maar een keuze: een fairwaybunker is een plek waar je uit wilt, niet een plek vanwaar je de green aanvalt. Spelers die dat accepteren maken er bogeys van, spelers die het niet accepteren maken er dubbels en triples van.

Bij Zalm Golf komen dit soort baansituaties tijdens de trainingen aan bod, want de techniek is één ding en de beslissing ervoor is minstens zo belangrijk. Lees ook De gevaren van de hero shot.