Grips vervangen: wanneer, hoe vaak en waarom het meer uitmaakt dan je denkt

Golfers geven honderden euro's uit aan een nieuwe driver voor tien meter extra, en spelen ondertussen met grips die zeven jaar oud zijn en glad als een fietsband. Dat is opmerkelijk, want de grip is het enige onderdeel van je uitrusting dat je daadwerkelijk aanraakt, en de kosten zijn een fractie van al het andere. In deze tip lees je wanneer je grips toe zijn aan vervanging, wat een verkeerde gripdikte met je swing doet, en of je het zelf kunt.

Kort gezegd: vervang je grips ongeveer elke veertig speelronden of minstens elke twee jaar. Een gladde grip dwingt je harder te knijpen, en dat kost je snelheid, controle en soms je elleboog.

Waarom een versleten grip je swing verandert

Het mechanisme is eenvoudig en het gaat helemaal buiten je bewustzijn om.

Een grip die glad is geworden, geeft minder houvast. Je hersenen merken dat en compenseren automatisch: je knijpt harder. En zodra je harder knijpt, gebeuren er drie dingen tegelijk.

Je onderarmen spannen aan. Gespannen onderarmen remmen de natuurlijke polsbeweging en kosten je clubhoofdsnelheid, en dus afstand.

Je verliest gevoel. Vooral bij chips en pitches, waar dosering alles is. Zie Pitchen: de slag tussen chip en volle swing.

Je belast je pezen zwaarder. Dit is de reden dat versleten grips een van de klassieke oorzaken zijn van een golfelleboog en van polsklachten. Zie Golfelleboog en Pols- en handblessures bij golf.

Het verraderlijke is dat het geleidelijk gaat. Niemand merkt van de ene op de andere week dat zijn grips slechter zijn geworden, en daarom blijft het jaren liggen.

Wanneer zijn ze versleten?

Vier checks die je in dertig seconden doet.

De duimtest. Kijk naar de plek waar je duimen liggen. Zie je daar een gladde, glimmende plek, dan is de grip toe aan vervanging.

De natte test. Maak je hand licht vochtig en pak de club vast. Voelt hij glad, dan zou hij in een Nederlandse ochtenddauw zeker glad zijn.

De nagelteest. Duw met je nagel in het rubber. Veert het niet terug of voelt het hard, dan is het rubber uitgehard.

De vergelijkingstest. Pak in de winkel een club met nieuwe grips en dan een van jezelf. Dit is de meest overtuigende, en de meest onthutsende.

Hoe vaak vervangen?

De vuistregel die clubmakers hanteren:

Twee dingen versnellen de slijtage aanzienlijk: veel oefenen op de range en de clubs in een warme auto laten liggen. Rubber hardt uit bij hitte en uv-licht, dus een tas die de hele zomer in de achterbak ligt, doet je grips geen goed.

Belangrijk: rubber veroudert ook zonder gebruik. Een set die drie jaar in de garage heeft gestaan, heeft harde grips, hoe weinig je er ook mee hebt geslagen. Dat maakt dit ook een aandachtspunt bij tweedehands clubs. Zie Tweedehands golfclubs kopen.

De juiste dikte

Dit wordt bij fittings vaak overgeslagen, terwijl het merkbaar effect heeft.

Te dunne grip: je knijpt harder om controle te houden, en je handen zijn te actief. Dat geeft een neiging tot een dichtdraaiend clubblad, dus een bal die naar links gaat.

Te dikke grip: je polsen kunnen minder vrij bewegen, waardoor het clubblad minder makkelijk sluit. Dat geeft een neiging naar rechts.

Hoe je het meet: pak de club vast met je bovenste hand. Je vingertoppen zouden de muis van je duim net moeten raken. Raken ze diep in je handpalm, dan is de grip te dun. Raken ze hem niet, dan is hij te dik.

Er zijn vier maten gangbaar: undersize, standard, midsize en jumbo. Daarnaast kan een clubmaker de dikte fijnregelen met extra lagen tape onder de grip, meestal in stappen van een halve tot een hele maat.

Voor wie is een dikkere grip prettig? Voor spelers met grote handen, met artrose of stijve vingers, en voor wie de neiging heeft te veel met de handen te sturen. Bij gewrichtsklachten is een midsize grip vaak de goedkoopste verlichting die er bestaat.

Welke soort kies je?

Voor Nederlandse omstandigheden is een grip met wat structuur of een half corded uitvoering vaak verstandig, simpelweg omdat je vaak in vocht speelt. Zie Golfen in de regen.

Voor je putter geldt iets anders: daar bestaan bewust dikke grips, die de polsen juist rustig houden. Dat is een aparte keuze en geen kwestie van slijtage. Zie De basis van het putten.

Wat kost het?

Dit is het aangename deel.

• Een grip: ongeveer 6 tot 15 euro per stuk, afhankelijk van type en merk.
• Arbeidsloon: vaak 3 tot 6 euro per club bij een clubmaker, soms gratis bij aanschaf van de grips.
• Een hele set van veertien: grofweg 120 tot 250 euro, inclusief werk.

Vergeleken met een nieuwe driver van 500 euro is dat weinig geld voor een verbetering die je bij elke slag voelt. En je hoeft ze niet allemaal tegelijk te doen: begin met de clubs die je het meest gebruikt.

Zelf doen of laten doen?

Het kan zelf, en het is niet ingewikkeld, maar je hebt spullen nodig.

Wat je nodig hebt: een gripmes of stanleymes, dubbelzijdige griptape, grip solvent of wasbenzine, een bakje, en idealiter een klem om de club vast te zetten.

De stappen in het kort: oude grip opensnijden en verwijderen, oude tape eraf halen, nieuwe tape aanbrengen, solvent erover en in de grip, en de nieuwe grip er in één vloeiende beweging opschuiven voordat het opdroogt. Uitlijnen en een dag laten drogen.

Waarom veel mensen het toch laten doen: de tijdsdruk. Zodra het solvent begint te verdampen, zit de grip vast waar hij zit, en scheef staan is vervelend. Bij een clubmaker is een hele set vaak binnen een uur klaar en kost het weinig extra.

Doe het niet zelf als je grafietshafts hebt en weinig ervaring: met een mes snijd je makkelijk in het grafiet, en dan is je club onbruikbaar.

Wat vaak wordt vergeten

Je putter. De meest gebruikte club in je tas en degene waarvan de grip het langst blijft zitten.

De clubs van kinderen. Die groeien, en hun grips moeten qua dikte meegroeien. Zie Golfen met kinderen.

Grips schoonmaken. Dit verlengt de levensduur aanzienlijk en het duurt vijf minuten: lauw water, een borstel, een druppel afwasmiddel, goed naspoelen en laten drogen. Doe het een paar keer per seizoen. Zie Golfclubs onderhouden.

Veelgestelde vragen

Kan ik alleen mijn ijzers doen en de rest laten zitten? Ja, maar houd het gevoel consistent. Verschillende dikten binnen één set zorgen voor wisselend gevoel per club.

Moet ik dezelfde grip nemen als er nu op zit? Nee, dit is juist een goed moment om een andere dikte of structuur te proberen.

Hoe lang moet een nieuwe grip drogen? Meestal een paar uur tot een dag, afhankelijk van het gebruikte middel. Speel er niet direct mee.

Verandert een nieuwe grip mijn swing? Je swing niet, maar je gripdruk wel. De meeste spelers merken dat ze automatisch losser vasthouden, en dat levert soepelheid en snelheid op.

Zijn dure grips beter? Boven een bepaald niveau is het vooral een kwestie van gevoel en voorkeur. Een verse middenklasse grip is beter dan een dure die drie jaar oud is.

Kan ik zonder handschoen spelen met goede grips? Veel spelers doen dat. Een verse grip geeft genoeg houvast, maar bij veel oefenen krijg je zonder handschoen sneller blaren. Zie Golfhandschoen kiezen.

Kijk vanavond even in je tas

De praktische kern: pak je ijzer 7 erbij en kijk naar de plek waar je duimen liggen. Glimt het daar, dan is dat waarschijnlijk de goedkoopste verbetering die je dit jaar aan je spel kunt doen.

Bij Zalm Golf krijg je tijdens de Handicap 54-cursus clubs in bruikleen met verzorgd materiaal, zodat je meteen merkt hoe een club hoort aan te voelen. Lees ook Custom fitting voor beginners: zinvol of niet.